Tìm kiếm
E-mail
Mật khẩu
Câu hỏi khảo sát
Bạn có thích tiếng Hàn Quốc không
Rất thích
Không thích
Bình thường

Nghiên cứu > Ngôn ngữ Hàn Quốc
Jeju, Hòn đảo của Đá – Từ Huyền thoại đến Truyền thuyết CHUYÊN ĐỀ 3 Những hòn đá canh giữ ranh giới giữa sự sống và cái chết
12/08/2018 GMT+7

Jeju, Hòn đảo của Đá – Từ Huyền thoại đến Truyền thuyết

CHUYÊN ĐỀ 3

Những hòn đá canh giữ ranh giới giữa sự sống và cái chết

Bức tường đá thấp bao quanh và tượng đồng tử với vẻ mặt ngây thơ đứng trước các ngôi mộ nằm trên những quả đồi chính là hình ảnh tượng trưng của Jeju, do thiên nhiên và tín ngưỡng của vùng đất này tạo nên. Thông qua những tác phẩm tạo hình mộc mạc, không cầu kì, không cần đến bàn tay khéo léo của con người này chúng ta có thể thấy được lịch sử hòa hợp giữa thiên nhiên và con người Jeju, cũng như hiểu hơn tư tưởng về sự sống và cái chết của họ.

 

Ảnh. Những ngôi mộ hình chóp Dang Oreum nằm ở Gujwa-eup, được bao quanh bởi các tường rào đá, chính là đặc trưng của đảo Jeju. Hàng rào đá quanh mộ, tức sandam, bảo vệ ngôi mộ khỏi hỏa hoạn và gia súc xâm phạm.

Jeju là đảo lớn nhất trong số 3.300 hòn đảo lớn nhỏ thuộc bán đảo Korea. Có thể ví Jeju như một ngọn núi khổng lồ, vì núi Hallasan với độ cao 1.950 m so với mặt nước biển đã vẽ nên những đường cong thoai thoải và trải dài trên toàn diện tích đảo. Khoảng 170 vạn năm trước, Jeju được hình thành từ sự phun trào của núi lửa Hallasan, do đó trên bề mặt và trong lòng đất của đảo đầy ắp vết tích của sự phun trào dung nham này. Vết tích đó chính là đá bazan, biểu tượng của cảnh quan độc đáo ở Jeju. Khắp nơi có sự hiện diện của đá bazan màu đen với nhiều lỗ, và cũng vì trên đảo nhiều đá, gió và phụ nữ nên Jeju còn được gọi là “Tam đa đảo”.



*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*



Tường rào đá ở Jeju không có quy tắc hay kiểu mẫu nhất định mà uốn lượn tự do theo sở thích của người làm ra và chạy quanh bề mặt đảo. Vô số đường cong từ các bức tường rào đá này mềm mại tự nhiên như thể đang cuốn theo chiều gió. Cũng vì điều này mà có ai đó từng ví von: “ Mặt đất và tường rào đá Jeju vốn dĩ chỉ là một mà thôi.”

Người dân trên đảo Jeju được sinh ra và sống trọn đời trong những ngôi nhà có tường rào đá, khi họ chết đi cũng nằm trong những ngôi mộ được bao quanh bằng tường đá. Đá có mối quan hệ vô cùng mật thiết với sự sống và cái chết của người dân nơi đây như thế đấy.


Ảnh. Tượng đồng tử bằng đá tạc theo hình dáng của trẻ con, đứng phía trước để canh giữ ngôi mộ. Tượng rất mộc mạc được làm từ đá bazan nhiều lỗ, đặc điểm chung là có đường nét thô và toát lên vẻ thần bí.


Ảnh. Tường đá xung quanh mộ gồm loại một lớp và loại nhiều lớp. Độ lớn và hình dáng của tường khác nhau tùy thuộc vào gia cảnh của chủ nhân ngôi mộ.

Tường rào đá dành cho người đã khuất

Những hòn đá của Jeju lăn lóc khắp đảo là món quà từ thần thánh hay tai ương của vùng đất này? Khi chúng khiến cho công việc của người nông dân chậm lại thì có thể trở thành tai ương, nhưng nếu như không có nhiều đá như vậy thì không thể xây dựng được nhà cửa và chuồng gia súc, cũng như mộ phần để linh hồn người chết yên nghỉ. Người dân trên đảo Jeju được sinh ra và sống trọn đời trong những ngôi nhà có tường rào đá, khi họ chết đi cũng nằm trong những ngôi mộ được bao quanh bằng tường đá. Đá có mối quan hệ vô cùng mật thiết với sự sống và cái chết của người dân nơi đây như thế đấy.




*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*

 

Tượng đồng tử, người hầu của linh hồn

Giống như tên gọi, tượng đồng tử đặt bên trong sandam là các tượng có hình dáng bé trai và bé gái. Tượng đồng tử có nhiều chức năng. Trong đó có thể kể đến chức năng sùng bái, chức năng phụng dưỡng, chức năng bảo vệ, chức năng trang trí, chức năng bùa chú, chức năng giải trí. Tượng đồng tử ở Jeju được mang từ đất liền ra bởi những người thuộc nhiều dòng họ khác nhau đến đảo, hoặc những quan địa phương đến đây nhậm chức, các hào trưởng quý tộc xuất thân ở Jeju, và cả những người bị lưu đày.

*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*

----------------------------------------------------------

Đá Jeju dùng làm đồ gia dụng

Đảo núi lửa Jeju có rất nhiều đá bazan nên từ xưa người dân đã sử dụng các vật dụng sinh hoạt bằng đá. Lý do chính là đá nhiều, nhưng cũng bởi mưa nhiều và độ ẩm cao nên những vật dụng làm bằng gỗ rất nhanh bị hỏng. Tiêu biểu trong số các vật dụng sinh hoạt truyền thống được làm bằng đá trên đảo Jeju có thể kể đến mulpang (kệ đặt vại nước), dolbangae (cối giã) và dottongsi (chuồng lợn). Ngoài ra còn có maetdol (cối xay), hwaro (lò than), jeongjuseok (trụ cổng) và dogori (bát). Ngày nay, hầu hết các vật dụng này không còn được sử dụng nữa nhưng chúng chứa đựng nhiều ký ức đặc biệt đối với người dân Jeju.


Ảnh 1. Kệ đá để đặt các vại mà phụ nữ Jeju mang đi lấy nước. Kệ thường được đặt bên ngoài cửa nhà bếp.

Mulpang (Kệ đặt vại nước)

 

*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*


Ảnh 2. Cối đá để giã tách vỏ ngũ cốc, sau đó xay thành bột làm bánh tteok cúng trong ngày giỗ. Cối còn dùng để giã quả hồng xanh lấy nước nhuộm vải.

Dolbangae (Cối giã bằng đá)

Người dân Jeju xem trọng ngày giỗ của tổ tiên hơn sinh nhật, vì thế nhà nào cũng cần chiếc cối giã ngũ cốc để tách vỏ, sau đó xay bột làm bánh tteok cúng giỗ. Chiếc cối đá này trong tiếng Jeju là “dolbangae”. Thường thì hai hoặc ba người phụ nữ sẽ lần lượt thay phiên nhau giã ngũ cốc.




*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*

Dottongsi (Chuồng lợn)

Ở Jeju, loại chuồng được quây quanh bằng tường đá để nuôi lợn được gọi là “dottongsi”. Lợn nuôi trên đảo Jeju là lợn “dosegi”, là gia súc đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp đạm cho dân đảo. Tuy nhiên, do ngũ cốc trên đảo quý hiếm nên lợn được nuôi bằng cách cho ăn chất thải của người.

 



*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*

Loài “lợn ăn phân” (ttong doeji) từ lâu không còn nữa, tuy nhiên loài lợn đen, đặc sản đáng tự hào của Jeju đã được công nhận là Di sản Thiên nhiên cấp Quốc gia số 550 vào năm 2015.


Kim Yu-jeong Giám đốc Viện nghiên cứu văn hóa Jeju
Nguyễn Xuân Thùy Linh
dịch.

*XEM TOÀN VĂN TẠI ĐÂY*

 


Nguồn: Tạp chí Koreana - Văn hóa Nghệ thuật Hàn Quốc, số Mùa2018 (vol 5, no.2) phiên bản tiếng Việt (click here)

*Vì lý do bản quyền nên chúng tôi chỉ trích giới thiệu một đoạn nhỏ trong bài viết. Bạn đọc vui lòng nhấp vào đường link trên để đọc toàn văn bài viết.

 


Khoa Hàn Quốc học - Faculty of Korean Studies - 한국학부
In bài này
Gửi thư hỏi đáp
Trở về 
*Ý kiến bạn đọc:
Các tin mới
Các tin khác
Nghiên cứu